Mandela docs

De bibliotheek van het Afrika Studiecentrum in Leiden heeft een webdossier samengesteld over Nelson Mandela naar aanleiding van het feit dat het 11 februari 2010 twintig jaar geleden is dat Mandela vrijgelaten werd. Het webdossier bevat titels van boeken, artikelen en films van en over Mandela. Elke titel linkt naar de ASC-catalogus, die samenvattingen bevat van veel titels met links naar de volledige tekst van de artikelen. Het dossier bevat verder een selectie van relevante websites.

Ook het Africa Magazine ZAM schenkt aandacht aan de herdenking van de vrijlating van Mandela. ZAM magazine heeft de exclusieve rechten verworven voor de publicatie en expositie van documenten uit het persoonlijk archief van Mandela, gevangene nr. 466/64 op Robben Island.

ZAM magazine Mandeladocs
Afrika Studiecentrum webdossier Mandela

Bron: Katrien Polman, Bibliotheek Afrika-Studiecentrum, in maillist NEDBIB-L.

Eracstoel

ERAC staat voor European and Regional Affairs Consultants. ERAC is gespecialiseerd in het vormgeven, managen en evalueren van programma’s en projecten die voortvloeien uit Europese, nationale en regionale regelingen. De klanten zijn overheden, regionale samenwerkingsverbanden, brancheorganisaties en Europese organen zoals de Europese Commissie en het Europees Parlement.

Maar soms gaat het mis. Zo werd bij ERAC onlangs een pallet nieuwe boeken afgeleverd die vanwege een misdruk onbruikbaar zijn. Nu willen ze daar een fauteuil van maken. Gerdien van den Brand van ERAC vraagt op de discussielijst van bibliothecarissen om raad. "Weten jullie hoe dat moet? Hol of gevuld van binnen? Welke lijm? Vernis over het eindresultaat? Heeft iemand mooie voorbeelden?"

Bron: Een fauteuil gemaakt van boeken (NEDBIB-L 19.01.10); erac.nl

Filmmuseum knipselarchief

De digitalisering van het archief voor historische krantenknipsels van de bibliotheek van het Filmmuseum is voltooid. Meer dan 100.000 historische krantenknipsels over film zijn nu terug te vinden in de catalogus op:

http://bibcat.filmmuseum.nl/opc

De krantenknipsels zijn te vinden op filmtitel, persoon of onderwerp en ingescand beschikbaar voor bezoekers van de bibliotheek.

Bron: Filmmuseum 4.11.09.

Photo Shooting

De Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (DBNL) heeft 1 oktober alle beeldmateriaal in publicaties van na 1900 van haar website verwijderd. De aanleiding is de dreiging met een miljoenenclaim door de auteursrechtenorganisatie Pictoright. Voor de zekerheid heeft de bibliotheek nu alle beeldmateriaal verwijderd. DBNL vindt dat het gebruik van het beeldmateriaal onder het citaatrecht valt en dat niemand hiervan economische schade ondervindt. Pictoright is het daar niet mee eens en maakt er bezwaar tegen dat DBNL wel de rechten van auteurs maar niet die van fotografen respecteert. Volgens Pictoright wordt er al een half jaar onderhandeld over een vergoeding voor het fotomateriaal, maar wil DBNL niet betalen.

Bronnen:
bericht DBNL
bericht Pictoright

Lees mijn blog van 6 juli 2006 over de DBNL:
PC Hooft op de PC

Stadsarchief Keulen ingestort

In Keulen is dinsdagmiddag het historisch stadsarchief ingestort. Dit melden het Bonner dagblad General Anzeiger en andere bronnen. Er bevond zich een onbekend aantal mensen in het gebouw. De General Anzeiger houdt rekening met 30 doden.

Aanvulling 1
De instorting van het archiefgebouw en twee aangrenzende huizen heeft mogelijk te maken met de uitbreiding van de Keulse metro. De werkzaamheden aan de Keulse Noord-Zuid-lijn heeft tot nu toe vooral voor ergernis gezorgd, de kosten van het project explodeerden en de winkeliers van het winkelgebied Severinstrasse klaagden over groot omzetverlies, aldus de General Anzeiger.

Aanvulling 2
Inmiddels meldt ook NOS Teletekst het bericht. Volgens de NOS zijn er enkele lichtgewonden en is er mogelijk een echtpaar bedolven onder het puin.

Aanvulling 3(18:00 uur)
Zojuist heeft de General Anzeiger de kop waarin sprake was van mogelijk 30 doden gewijzigd in: "Das sieht hier aus wie am 11. September". De krant bericht: "Kennelijk konden diverse medewerkers en bezoekers van het stadsarchief zich voor het instorten in veiligheid brengen. Kort voor de ramp hadden ze een luid gekraak gehoord en daarop het gebouw snel verlaten. Aangrenzende panden zijn vanwege het aanwezige instortingsgevaar geëvacueerd". Volgens het bericht is er tot nu toe één lichtgewonde en stromen er grote hoeveelheden water het metrostation binnen. Eerdere meldingen van mogelijke slachtoffers onder het puin zijn uit het bericht geschrapt.

Aanvullng 4
Pas na ongeveer een week konden met moeite de twee doden geborgen worden die onder het puin lagen. Een jongen had rustig liggen slapen op zijn zolderkamer toen het hele huis in de diepte verdween.

African Diaspora

African Diaspora is een nieuw wetenschappelijk tijdschrift van uitgeverij Brill in Leiden. Het tijdschrift wil nagaan hoe Afrikaanse culturen en samenlevingen worden gevormd door transnationale bewegingen en Afrikanen die leven in de diaspora. In plaats van ‘Afrika’ te zien als een geografisch begrensde entiteit, brengt het tijdschrift de ‘onontdekte gebieden’ in kaart van een veelvormige diaspora en volksbewegingen vanuit, naar en binnen Afrika. De artikelen zijn in het Engels of Frans, met samenvattingen in beide talen.

Lees verder Read on

Brill 325

Brill in Leiden viert dit jaar de 325ste verjaardag. Brill is één van de oudste wetenschappelijke uitgeverijen van de wereld. Op een jubileumwebsite kijkt de uitgeverij onder andere met oude foto's terug op haar lange geschiedenis.

Nederland heeft vanouds een sterke positie in de uitgeverswereld. Op een internationale conferentie delibereerden bibliothecarissen hoe zij zich sterk konden maken tegenover de macht van de uitgevers. Nadat allerlei oplossingen de revu waren gepasseerd, opperde één van de deelnemers: "Of je verklaart de oorlog aan Holland. Want dààr zitten ze."

Lees verder Read on

Hoorspel BBC

BBC Radio 4 zendt zaterdag 5 januari van 15.30-16.30 (Ned. tijd) het hoorspel 'Underneath the Lintel' uit. Dit toneelstuk van Glen Berger ging in 2001 in première. Het vertelt het verhaal van een eenzame, verbitterde Nederlandse bibliothecaris op zoek naar betekenis in zijn leven. Zijn bijzondere reis begint als tot zijn verbazing een boek 113 jaar te laat terug wordt gebracht. Zijn pogingen de lener te vinden, aan de hand van een krabbel in de kantlijn en een bonnetje van de stomerij, brengen hem de hele wereld rond.

Het hoorspel is nog tot 12 januari te beluisteren via internet.

(De opname begint met het slot van het voorgaande radioprogramma.
Het kan worden doorgespoeld, onderbroken en hervat.)
Achtergrondinformatie: Underneath the Lintel; Wandering Jew
Zie ook: Kilroy was here

Mijn kamp

Minister Ronald Plasterk vindt dat ’Mein Kampf’ van Adolf Hitler vrij verkrijgbaar moet zijn. Dat zegt hij in een interview met het blad Hollands Diep, aldus Trouw van woensdag.

'Mijn Kamp' heb ik gelezen toen ik een jaar of twintig was. Ik heb er altijd van gezegd dat het misschien wel terecht verboden is, maar ook verplicht zou moeten worden gesteld. Het argument voor het verbod is niet de inhoud op zichzelf - men moet slechte boeken niet willen verbieden - maar de gruwelijke rol die de auteur heeft gespeeld in onze recente geschiedenis. Toen ik het een tijdje geleden opnieuw wilde lenen, mocht het niet eens de bibliotheek uit. Ik heb het vervolgens gedownload van een rechts-extremistische site, geprint en het staat nu als een volle ordner in mijn boekenkast.

Ik ben er in principe wel voor dat het boek toegelaten wordt, maar het is ook wel een beetje eng om dat juist nu te doen, nu rechts-extremisme in opkomst is. Aan de andere kant is het boek zo gedateerd, dat het weinig aantrekkingskracht meer zal hebben.

Wat ik bijvoorbeeld leerzaam vond aan het boek, toen ik het jaren geleden las, was Hitlers strijd tegen de syfilis en zijn idealisering en tegelijk beperken van de rol van de vrouw. In een discussie heb ik wel eens gezegd dat de moderne Hitler zich sterk zou maken voor de "homo- en aidsbestrijding". Hij zou het aids-onderzoek zodanig steunen dat maar weinig wetenschappers er nee tegen kunnen zeggen, maar de schuld van aids leggen bij gedegenereerde mannen, homo's, Afrikanen en apen. De wetenschappers hoeven zich niet uit te spreken, maar zijn al gevangen in de kwade leer. Zijn steun zou heel aannemelijk klinken en het geld wordt toch goed besteed, zou men zeggen. Anders gezegd, niet de kwaadaardige uitspraken zijn het gevaar, maar de aanlokkelijke en redelijke.

Trouw, 12.09.07: Plasterk voor vrije verkoop Mein Kampf
Hollands Diep

Nekoefening in bibliotheek

Wie een internationale collectie in de boekenkast heeft staan, moet nekoefeningen doen. Op Duitse boeken staat de titel op de rug van beneden naar boven. Frankrijk en de landen van Zuid- en Oost-Europa volgen deze traditie van boekdrukker Gutenberg. Angelsaksische landen, Scandinavië en Nederland schrijven de titel van boven naar beneden. Een kwestie van traditie.

Bron: NRC 24.06.07; discussielijst NEDBIB-L 25.07.07.

Aanvulling 26.07.07
Arno Reuser komt in dezelfde discussielijst met een simpele oplossing. Hij zet een deel van de boeken (namelijk die met de titel van beneden naar boven) op de kop, zodat alle rugtitels normaal leesbaar zijn. Hij vraagt zich af waarom de openbare bibliotheken dat niet doen, zodat de lezer niet steeds "met het hoofd van links naar rechts moet klapperen" om de rugtitels te kunnen lezen.

Ytzen caan, Ytzen muyal

Bij toeval stoot ik via Google Books op dit fragment uit een jaarrapport uit 1965 van het beroemde Smithonian instituut in Washington. Mijn voornaam krijgt hier een voor mij wel heel nieuwe betekenis ("ik ben de dauw des hemels"). Het blijkt te gaan over een Indiaanse of Pacifische koning Ytzamatul. Nu geen tijd, maar dit moet ik nog eens nader uitzoeken. Vandaar hier even deze notitie.

bron

Paul Biegel

Zaterdag 21 oktober overleed kinderboekenschrijver Paul Biegel.

De Koninklijke Bibliotheek besteedt aan deze belangrijke, productieve auteur een webpresentatie. De presentatie bevat veel informatie over de schrijver en toont een aantal van zijn publicaties.

Bron: Koninklijke Bibliotheek (via maillist NEDBIB-L)

Lees verder Read on

Ex Libris verkocht

Ex Libris in Jeruzalem is overgenomen door Franscisco Partners, een investeringsmaatschappij (‘private equity’) met een kapitaal van zo’n 5 miljard dollar. Ex Libris ontwikkelt en produceert bibliotheeksoftware. Zo wordt de catalogus van de Universiteitsbibliotheek Utrecht bijgehouden in het programma Aleph van Ex Libris. Andere merknamen van het bedrijf zijn SFX, Metalib, Digitool, Verde en Primo. Het softwarebedrijf was eigendom van de Hebreeuwse Universiteit in Jeruzalem, Tamar Ventures en Walden Israel. Het is de bedoeling dat het management, de vestigingslocatie en de merken na de overname onveranderd blijven.

Bron: Ex Libris newsletter 16.10.06
Zie ook ExLibrisGroup.com

Archief Kok Kampen

Het hele archief van de voormalige uitgeverij Kok in Kampen gaat naar het Kamper gemeentearchief. De christelijke uitgever Kok was vooral gespecialiseerd in theologische boeken, maar gaf daarnaast ook populaire boeken uit, onder andere van Rien Poortvliet.

Bron: De Stentor 16.10.2006
Zie ook: GemeentearchiefKampen.nl

Archievendag

Zaterdag 14 oktober is de Landelijke Archievendag. Het publiek kan kennismaken met meer dan zestig archieven. In het hele land worden rondom het thema Geloof en Bijgeloof activiteiten georganiseerd. Dit is ook het thema van de Week van de Geschiedenis die wordt georganiseerd van 13 t/m 22 oktober 2006.

Lees verder Read on

Digitale Bibliotheek Amsterdam

Tijdens de viering van het tienjarig bestaan van het Amsterdamse bibliotheeknetwerk AdamNet op 5 oktober heeft de Amsterdamse ICT-wethouder Maarten van Poelgeest de Digitale Bibliotheek Amsterdam (DBA) in gebruik gesteld.

De DBA is een openbaar toegankelijke zoekmachine voor catalogi van nu veertien AdamNet-bibliotheken. Met één zoekactie kunnen maximaal tien catalogi gelijktijdig doorzocht worden.

In de DBA zijn opgenomen: de openbare bibliotheken van Amsterdam en Almere, de beide universiteitsbibliotheken in Amsterdam, de museumbibliotheken van het Rijksmuseum en het Van Gogh Museum en de bibliotheken van het Instituut Collectie Nederland (ICN), het Internationaal Homo/Lesbisch Informatiecentrum en Archief (IHLIA), het Internationaal Informatiecentrum en Archief voor de Vrouwenbeweging (IIAV), het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG), het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT), Maison Descartes, het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie (NIOD) en van de Rijksakademie van Beeldende Kunsten. In de nabije toekomst worden meer Amsterdamse bibliotheekcatalogi opgenomen in de Digitale Bibliotheek Amsterdam.

Bron: AdamNet, bericht via NEDBIB-L maillist, 12.10.06

Zie: www.adamnet.nl

Duitse prijs voor Verroen (2)

Schrijver Dolf Verroen wordt bekroond met de Duitse Jeugdliteratuurprijs 2006 voor zijn boek Slaaf Kindje Slaaf. Het is de tweede Duitse prijs voor het boek. Twee weken geleden kreeg Verroen al de Gustav Heinemann-vredesprijs. Dit meldt NOS Teletekst vandaag.

Lees verder Read on

Duitse prijs voor Verroen

De Nederlandse schrijver Dolf Verroen (1928) krijgt de Gustav-Heinemann-Vredesprijs 2006 voor kinder- en jeugdliteratuur. Verroen ontvangt de onderscheiding voor de Duitse vertaling van zijn dit jaar verschenen boek Slaaf kindje slaaf. Het boek gaat over de dochter van een plantagebezitter.

Bron: Volkskrant, ANP

Palliatieve zorg

Agora, landelijk platform voor palliatieve terminale zorg, heeft een open documentatiecentrum waar iedereen terecht kan. Enkele malen per jaar wordt een aanwinstenlijst uitgegeven. Wie deze aanwinstenlijst wil ontvangen, kan een e-mail zenden naar documentatiecentrum@palliatief.nl met vermelding van "graag toezenden aanwinstenlijst".

De catalogus van het Agora Documentatiecentrum is te vinden op www.palliatief.nl/documentatiecentrum.

Bron: Agora Documentatiecentrum
via NEDBIB-L, maillist voor informatieprofessionals

ECCO

De Universiteitsbibliotheek Leiden heeft de database Eighteenth Century Collections Online (ECCO) aangeschaft. ECCO is een database van meer dan 150.000 titels van boeken die in de 18de eeuw in Engeland zijn gepubliceerd. Het gaat niet alleen om Engelstalige boeken, maar ook om boeken in Frans, Duits, Nederlands, Italiaans, Spaans, Welsh en Latijn. De database bevat 26 miljoen gescande pagina’s die elektronisch doorzoekbaar zijn. De teksten zijn wereldwijd in te zien, maar hiervoor heeft men wel een toegangscode van de UB Leiden nodig.

De titels zijn geclassificeerd naar genre, zoals rechten, medicijnen, wiskunde etc. De komende maanden worden de bibliografische records van de 150.000 titels opgenomen in de Leidse bibliotheekcatalogus, zodat ze op titel en auteur kunnen worden gevonden.

Bron: Persbericht UB Leiden, 26.09.06

Proefschriftensite

Donderdag 13 september is de Nationale Proefschriftensite in gebruik genomen. Via deze site wordt het merendeel en op den duur vrijwel alle nieuw verschenen Nederlandse proefschriften digitaal gepubliceerd. Ook wordt een deel van eerder verschenen papieren proefschriften alsnog gedigitaliseerd.

De site is onderdeel van DARE, de Digital Academic Repositories, een samenwerkingsproject van alle Nederlandse universiteiten en een aantal wetenschappelijke organisaties. Het doel is de onderzoekspublicaties zonder beperkingen voor iedereen wereldwijd digitaal beschikbaar te maken.

Bron: DAREnet, 13.09.06:
Nationale Proefschriftensite officieel geopend

Zie Proefschriftensite en DAREnet.nl

Tureluurs

Onlangs werd mijn 'kernachtige' beschrijving (Zwart) van de Universiteitsbibliotheek Utrecht nog kernachtiger geciteerd in HP/De Tijd (18.8.06). Een goed en boeiend artikel van Matt Dings over de nieuwe architectuur op de Utrechtse universiteitscampus De Uithof. Naar aanleiding daarvan ontving ik vandaag een email met een link naar het weblog van Tureluurs. Het geeft een prachtig fotoverslag van (het leven in) de Utrechtse universiteitsbibliotheek.

Zie Tureluurs

PC Hooft op de PC

De Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren DBNL krijgt 800.000 euro subsidie om duizend sleutelteksten uit de Nederlandse cultuurgeschiedenis online beschikbaar te maken. Dat heeft minister Maria van der Hoeven van Onderwijs 5 juli gezegd op een symposium in Amsterdam. DBNL is een samenwerkingsverband van de Taalunie en de universiteits­bibliotheken. Het gaat om teksten van onder andere P.C. Hooft, Boerhave, Stevin, Thorbecke en Aletta Jacobs. Daarnaast ontvangen de universiteitsbibliotheken (met name Amsterdam en Leiden) en de Koninklijke Bibliotheek nog eens 3 miljoen om hun bijzondere collecties van voor 1800 via internet toegankelijk te maken.

Bron: Sleutelteksten Nederlandse cultuurgeschiedenis online, Ester Schop, Automatisering Gids, 06.07.06

Gratis ebooks

Tijdens de ‘World eBook Fair’ van 4 juli tot 4 augustus kan iedereen voor persoonlijk gebruik gratis e-books downloaden uit de World eBook Library. Normaal moet men 9 dollar betalen voor een jaar online toegang. De bibliotheek bevat inmiddels al zo’n kwart miljoen elektronische boeken. Vooral veel klassiekers, die inmiddels rechtenvrij zijn en daardoor gratis ter beschikking kunnen worden gesteld. De ‘boekenbeurs’ wordt mede georganiseerd door Project Gutenberg. Dit project begon 35 jaar geleden met het elektronisch publiceren van boeken.

Lees verder Read on

Kennedy-archief op internet

Het persoonlijke archief van de vermoorde Amerikaanse ex-president John F. Kennedy komt volledig ter beschikking op het internet. Dat heeft de JFK Presidentiële Bibliotheek in Boston bekendgemaakt. Het zal de eerste keer zijn dat een compleet archief van een voormalige Amerikaanse president via het internet te raadplegen van zijn.

Bronnen: Archiefstartpunt.nl en nu.nl

Zie: www.jfklibrary.org, John F. Kennedy presidential library and museum, News Release, 09.06.06

Zwart

Van de autoverhuurder kreeg ik voor de pinksterdagen een zwarte VW Golf mee. Een prima wagen maar de kleur staat me niet aan. En ineens rijdt iedereen in het zwart. De vakantiefile leek wel een begrafenisstoet.

Ik ben allergisch voor zwart door m’n nieuwe werkplek in de Universiteitsbibliotheek Utrecht. Die is op last van de architect volkomen zwart geschilderd. De zwarte plafonds komen op je af, de fel contrasterende TL’s doen zeer aan de ogen en zonlicht kan de werkplek niet bereiken. Een nat voorjaar of een hete zomer: ik merk geen verschil. In plaats van een heldere, inspirerende werkruimte – hoe mooi kan het leven zijn - zet architect Wiel Arets een kantoor neer als voorportaal van de dood.

Boeken zoeken

Via Open WorldCat is het Nederlandse bibliotheekbezit vindbaar in zoekmachines als Google en Yahoo. Eind mei zijn de laatste van 9 miljoen titels uit het GGC, het Gemeenschappelijk Geautomatiseerd Catalogussysteem van de bibliotheken, ingelezen in WorldCat.

Wereldwijd bevat WorldCat nu zo’n 70 miljoen records (titels) en meer dan 1 miljard holdings (exemplaren). Dit meldt het blad Information Professional 07.06.06.

Wat is GGC?
Wat is WorldCat?

Archief Forum stopt?

Eric Hennekam, docent archiefonderzoek en archivaris, denkt te stoppen met zijn Archief Forum. Hij hoopt dat iemand anders, bijvoorbeeld een vakvereniging of overheidsinstantie, zijn forum wil overnemen of financieren. Op zijn forum komen veel reacties binnen op zijn aankondiging.

Zie Gaat het archiefforum stoppen?

Erfgoed gebundeld

Drie koepelorganisaties voor archieven, monumenten en archeologie (DIVA, NCM en SNA) gaan hun krachten bundelen. Ze gaan vanaf 1 januari 2007 één nieuwe organisatie onder de naam stichting Erfgoed Nederland vormen.

Bron: ANP, Brabants Dagblad

Gezag is gezag

In het Nederlands Dagblad woensdag een interview met Herman Smit, de auteur van Gezag is gezag, Kanttekeningen bij de houding van de gereformeerden in de Indonesische kwestie.

Vorige week plaatste ik de aankondiging van zijn boek in dit weblog, zie weblog 24.05.06 'Binnenkort leverbaar'.

Willem Bouwman: 'Het was de schuld van Kuyper' in Nederlands Dagblad, 31.05.06

Professioneel zoeken

Bibliotheekmedewerkers zijn aanzienlijk beter in het vinden van informatie via zoekmachines dan de gemiddelde internetgebruiker, blijkt uit een onderzoek aan de Universiteit van Michigan.

De afgelopen jaren hebben medewerkers van de afdeling Patient Education Resource Center (PERC) ruim 2100 zoekopdrachten uitgevoerd voor kankerpatiënten. Uit door de patiënten ingevulde evaluaties bleek dat de medewerkers veel informatie vonden die patiënten zelf niet konden vinden.

"Hoewel men zegt dat alles beschikbaar is op internet en informatie toegankelijk is als nooit tevoren, blijken mensen nog steeds de hulp van professionals nodig te hebben om de informatie te vinden die ze zoeken", aldus een medewerker van het centrum.

Bronnen:
eBase.nl, Professionals zoeken beter, 23.05.2006
Reuters, Megan Rauscher: Internet searches: Librarians do it better, 22.05.2006.

Binnenkort leverbaar

Op dit moment heb ik weinig tijd het weblog bij te houden. Toch wil ik graag attenderen op twee interessante nieuwe uitgaven. Ik neem het bericht van de uitgever letterlijk over.

Gereformeerden en Indonesië
Herman Smit, Gezag is gezag … Kanttekeningen bij de houding van de gereformeerden in de Indonesische kwestie. (pr 25), 464 blz., ingenaaid, geïllustreerd, isbn 90-6550-919-4, €35,–

In de jaren 1945-1949 voerden de gereformeerden en hun arp felle oppositie tegen het Indonesië-beleid van de opeenvolgende Nederlandse regeringen. Politieke tegenstanders werden zonder pardon en met het grootste gemak beschuldigd van heulen met de revolutie, landverraad, lafhartige desertie, streven naar een nationaal-socialistische dictatuur etc. Hoe valt het te verklaren dat zo veel gereformeerden hardnekkig bleven vasthouden aan de illusie dat de oude verhouding tussen Nederland en Indië zonder meer hersteld had kunnen worden? Hadden ze de Indonesische revolutie niet kunnen zien aankomen? Waarom werd er niet geluisterd naar geluiden uit de zending? Zaten de gereformeerden vast aan de erfenis van Colijn en aan diens conservatieve denkbeelden? Of was het het denken in systemen en beginselen dat hen belette de werkelijkheid onder ogen te zien?
In Gezag is gezag … geeft Herman Smit genuanceerde antwoorden op veel van de vragen die opwellen bij wie terugkijkt naar deze zwarte periode in onze geschiedenis.
Op 31 mei hoopt Herman Smit aan de Vrije Universiteit te promoveren op deze studie. De promotie zal beginnen om 13.45 uur.

Zie ook: Glissenaar, 'DD'. Het leven van E.F.E. Douwes Dekker, isbn 90-6550-064-2, €24,–; Glissenaar, Indië verloren, rampspoed geboren, isbn 90-6550-460-5, €10,–; Tempo doeloe, tempo sekarang. Het proces van indonesianisering in Nederlandse orden en congregaties, isbn 90-6550-816-3, €15,–; Vertrouwd en vreemd. Ontmoetingen tussen Nederland, Indië en Indonesië, isbn 90-6550-6225, €18,–; Vogel, De opkomst van het Indocentrische geschiedbeeld. Leven en werken van B.J.O. Schrieke en J.C. van Leur, isbn 90-6550-406-0, €24,–

De hervormden en Nieuw-Guinea
Hans van de Wal, Een aanvechtbare en onzekere situatie. De Nederlandse Hervormde Kerk en Nieuw-Guinea 1949-1962. 384 blz., ingenaaid, geïllustreerd, isbn 90-6550-905-4, €35,–

Na 1945 spoelde er een golf van dekolonisatie door de Europese koloniën. In Nederlands-Indië werd de Republiek Indonesië geproclameerd die in 1949, na twee grote militaire acties, formeel de soevereiniteit verkreeg. Nieuw-Guinea, dat altijd een uithoek was geweest van Nederlands-Indië, bleef (tot 1962) onder Nederlands bewind. De legitimiteit van dit bewind stond echter ter discussie. Indonesië verzette zich er heftig tegen en kreeg steeds meer bijval van andere jonge naties.
In 1956 riep de synode van de Nederlandse Hervormde Kerk, die vanaf 1855 in Nieuw-Guinea zending had bedreven, op tot bezinning over de ‘aanvechtbare en onzekere situatie’. Dit geluid sloeg in als een bom, te meer daar de hervormde zending al sinds 1855 in Nieuw-Guinea werkte. ‘Een dolksteek in de rug van de regering’ en ‘onvaderlandslievend’ waren enkele van de toen geuite kwalificaties. In dit boek analyseert Hans van de Wal de achtergronden en intenties van de Oproep en de rol van de hervormde zending.

Op 2 juni hoopt Hans van de Wal aan de Universiteit van Kampen op deze studie te promoveren. De promotie begint om 15.00 uur.

Zie ook: Glissenaar, Indië verloren, rampspoed geboren, isbn 90-6550-460-5, €10,–; Haafner, Verhandeling over het nut der zendelingen en zendelings-genootschappen. Een kritiek op zending en kolonialisme, isbn 90-6550-377-3, €16,–; Maters, Van zachte wenk tot harde hand. Persvrijheid en persbreidel in Nederlands-Indië 1906-1942, isbn 90-6550-596-2, €25,–; Tempo doeloe, tempo sekarang. Het proces van indonesianisering in Nederlandse orden en congregaties, isbn 90-6550-816-3, €15,–; Vertrouwd en vreemd. Ontmoetingen tussen Nederland, Indië en Indonesië, isbn 90-6550-6225, €18,–

Bron: Uitgeverij Verloren, Postbus 1741, 1200 bs Hilversum, tel. 035-6859856, fax 035-6836557, bestel@verloren.nl, www.verloren.nl.

Academische zoekdienst

Microsoft heeft deze week de nieuwe zoekdienst Windows Live Academic Search gelanceerd. Voorlopig gaat het om een beperkte bètaversie. De inhoud is afkomstig van wetenschappelijke tijdschriften en organisaties. Het gaat om ‘peer-reviewed’ artikelen, artikelen die door vakgenoten op hun wetenschappelijke waarde zijn beoordeeld. Het gebruik van de zoekdienst is gratis, maar om de volledige tekst van de artikelen te raadplegen moet men meestal een abonnement op de betreffende uitgave hebben of een eenmalig bedrag betalen.

Zie Windows Live Academic
De zoekdienst is ook toegevoegd onder Zoek-knop van Stylo.

Bron: Informatie Professional, 12.04.2006

Oude drukkers

De Universiteitsbibliotheek Utrecht heeft een nieuwe lijst op het internet gezet met namen van drukkers en uitgevers van vóór 1801 waarvan werken in deze bibliotheek aanwezig zijn. De drukkersnamen zijn gestandaardiseerd, maar dankzij een uitgebreid verwijzingssysteem kunnen ook de varianten gevonden worden. Bij elke drukker of uitgever is vermeld waar deze gewerkt heeft, in welke jaren en onder welke namen. De lijst bevat 13.000 lemma’s, inclusief verwijzingen. De lijst is op verschillende manieren te selecteren en te doorzoeken. Er is nog geen directe link naar de bibliotheekcatalogus. De Universiteitsbibliotheek Utrecht bezit naar schatting 130.000 oude drukken. Hiervan zijn tot nu toe ongeveer 75.000 titels ingevoerd in de geautomatiseerde catalogus. De bibliotheek werkt hard aan volledige invoer van alle oude titels. De meeste werken kan men vinden via de oude kaartsystemen bij de Leeszaal Bijzondere Collecties van de Universiteitsbibliotheek Utrecht op de Uithof.

Lijst van drukkers
Website UBU
Catalogus UBU

Selexyz

De boekhandels met een *) krijgen een nieuwe groepsnaam: selexyz. De naam komt vóór de huidige winkelnaam te staan. Zo zal in Amsterdam de naam Selexyz Scheltema komen, in Rotterdam Selexyz Donner en in Utrecht Selexyz Broese. De toevoeging van het leesteken *) achter de bedrijfsnaam verdwijnt. De nieuwe naam moet bijdragen aan een grotere zichtbaarheid en herkenbaarheid. Selexyz staat voor een winkel met 'selecties' aan boeken, het bedrijf wil de klanten van advies dienen en helpen met het maken van keuzes. De nieuwe naam en huisstijl worden stapsgewijs ingevoerd. De eerste selexyz gaat in april open in Almere.

Bron: Persbericht BGN 9.3.2006
Zie ook weblog 18.02.06: BGN in RFID

European Digital Library

De Europese Commissie wil een grote Europese internetbibliotheek creëren. Over vijf jaar moeten zes miljoen werken online toegankelijk zijn. Deze European Digital Library is in feite een internetportaal voor de nationale archieven en bibliotheken. De nationale collecties blijven zelfstandig. Frankrijk neemt het voortouw, omdat dit land een tegenwicht wil bieden tegen het Amerikaanse Google Print. Heet hangijzer zijn de copyrights. Europa wil samenwerken met uitgevers en rechtenhouders om conflicten te vermijden.

Bronnen:
EU ijvert voor Europese webbibliotheek,
Jamie Biesemans, in: ZDNet, 2.3.06;
European Digital Library goes live,
John Leyden, in: The Register, 3.3.06.

Studiehulp

Schoolboekenuitgever Malmberg biedt vanaf volgend jaar een internetbibliotheek voor scholieren aan onder de naam Studiehulp. De bibliotheek is gebaseerd op de Winkler Prins, Encarta, Prisma woordenboeken en de wereldatlas. De Studiehulp voorziet scholieren van betrouwbare informatie voor schoolopdrachten. Nu maken veel leerlingen gebruik van Google, maar het is voor hen niet eenvoudig om vast te stellen of de gevonden informatie betrouwbaar is. Medewerkers van Malmberg controleren de informatie van de Studiehulp en links naar het internet op betrouwbaarheid.

Bron: Webwereld, 27.02.2006

BGN in RFID

Boekhandelsgroep Nederland (BGN) wil op termijn al zijn boeken van een RFID-tag laten voorzien. Een nieuwe winkel in Almere is de eerste waar het concept wordt toegepast. De Boekhandelsgroep Nederland, gevestigd in Houten, is eigenaar van meer dan veertig boekwinkels, waaronder Donner, Broese en Scheltema. De RFID-tags worden aangebracht door het Centraal Boekhuis in Culemborg.

RFID betekent Radio Frequency Identification. De tags zijn kleine chips die een radiosignaal uitzenden met informatie over het boek, bijvoorbeeld het ISBN (Internationaal Standaard Boeknummer). De medewerkers van de boekhandel hoeven niet meer boek voor boek met een barcodelezer te scannen, maar een poortje scant in één keer alle boeken in de doos. Er kan ook gebruik worden gemaakt van een intelligente ophaalkast, waarin de boeken staan die door klanten besteld en opgehaald worden. Klanten kunnen automatisch een SMS of email krijgen, zodra het bestelde boek in de ophaalkast staat.
Het systeem wordt ook gebruikt in bibliotheken en magazijnen.

Bron: Aad Offerman in Webwereld, 17.02.06

Gekaapt zaad

Onderzoekers van het Nationaal Archief in Groot-Brittanië hebben 200 jaar oude zaden ontdekt in een notitieboek. De zaden komen van een Nederlands schip, de Henriëtta, dat in 1803 door de Britten werd gekaapt. Het zaad was verpakt in papieren enveloppen met daarop de Latijnse wetenschappelijke namen. Het notitieboek behoorde aan Jan Teerlink uit Vlissingen, die de zaden vemoedelijk verzameld heeft in Zuid-Afrika bij Kaap de Goede Hoop. De onderzoekers hebben goede hoop dat ze het gekaapte zaad kunnen laten ontkiemen.

Bron: the National Archives, 27.01.2006

ISBN-bureau maant tot spoed

De boeksector is volgens het Bureau ISBN onvoldoende voorbereid op het nieuwe 13-cijferige ISBN (Internationaal Standaard Boek Nummer), dat op op 1 januari 2007 wereldwijd wordt ingevoerd. Dat meldt Informatie Professional. Op de website van Bureau ISBN is een checklist geplaatst waarmee bepaald kan worden wat nog gedaan moet worden.

Zie ook mijn weblog ISBN van 4.4.05 voor uitleg en links.

LISTA database

De Library, Information Science & Technology Abstracts (LISTA) database wordt voortaan gratis aangeboden via EBSCO (ook te vinden via Stylo's weblinks). Deze internationale database bevat ruim 600 tijdschriften, boeken, onderzoeksrapporten en congresproceedings voor iedereen die geïnteresseerd is in bibliotheken en bibliotheekwetenschap.

Lees verder Read on

Justitie snuffelt in de bieb

Justitie mag in bepaalde gevallen bij bibliotheken gegevens opvragen over leners. Het kan gaan om adresgegevens, maar ook om het leen- en surfgedrag. Dit is bepaald in de Wet Bevoegdheden Vorderen Gegevens, die in juli van dit jaar door het parlement is aangenomen. De Nederlandse bibliotheken maken zich grote zorgen over de privacy en hebben daarom richtlijnen opgesteld. Het belangrijkste advies is om zo weinig mogelijk gegevens over leners te bewaren. Wat je niet hebt, hoef je ook niet af te geven.

De Federatie van Organisaties in het Bibliotheek- Informatie- en Documentatiewezen (FOBID) heeft de volgende 'tien geboden' voor bibliothecarissen opgesteld.

1. Geef alle medewerkers van de bibliotheek de instructie om niet op eigen houtje gegevens te verstrekken aan politie en/of andere justitiële ambtenaren;

2. Geef medewerkers van de bibliotheek de instructie om in voorkomende gevallen altijd te vragen naar identificatie van degene die de gegevens vraagt;

3. Leid alle vragen krachtens de Wet Bevoegdheden Vorderen Gegevens door naar het hoogst mogelijk niveau (directie);

4. Vraag altijd om een zo volledig mogelijke onderbouwing van de vordering van de gegevens;

5. Meld iedere vordering aan het bestuur van de bibliotheek of van de instelling waar de bibliotheek deel van uitmaakt;

6. Meld iedere vordering daarnaast ook aan de secretaris van de Juridische Commissie van FOBID, Gerard van Westrienen, Stichting Surf, Utrecht: vanwestrienen@surf.nl;

7. Vraag over iedere vordering die meer betreft dan identificerende (NAW) gegevens juridisch advies van een huisjurist of van de FOBID Juridische Commissie;

8. Verstrek nooit meer gegevens dan gevorderd worden. Leg schriftelijk vast welke gegevens aan wie wanneer zijn verstrekt en waarom;

9. Verwittig waar dat mogelijk en toegestaan is de gebruiker van het feit dat zijn/haar gegevens zijn opgevraagd in het kader van de Wet Bevoegdheden Vorderen Gegevens;

10. Ga na welke gegevens over gebruikers momenteel in het kader van de bedrijfsvoering van de bibliotheek worden bewaard en hoe lang. Beperk het bewaren van gegevens tot hetgeen echt nodig is voor de bedrijfsvoering en voor de dienstverlening. Zorg hierbij dat dit geschiedt in overeenstemming met de Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP).

Bron: Informatie Professional, 10.10.2005.
Zie ook: www.gegeven.nl.

Boeken zoeken in Google

Google begint ook in Nederland en andere Europese landen met het digitaliseren van boeken. Dit meldt Emerce.nl. Google wil op twee manieren boeken digitaliseren en via internet doorzoekbaar maken. De eerste manier is Google Print voor uitgevers. Dit project stelt uitgeverijen in staat hun boeken doorzoekbaar te maken voor Googles zoekmachine. De tweede manier is het Google Print bibliotheekproject, in samenwerking met bibliotheken. Google wil het daarmee makkelijker maken boeken te vinden die niet meer verkocht worden.

Uitgevers kunnen zich sinds 2 september via internet registeren en hun boeken opsturen naar Google. Het scannen en indexeren via de zoekmachine is gratis. De boeken kunnen via de ‘Koop dit boek’-link in Google direct bij uitgevers of online boekwinkels worden besteld. Google beschermt de auteursrechten. Het afdrukken, kopiëren of opslaan van de teksten is uitgeschakeld. Uitgevers kunnen kiezen hoeveel van een uitgave online is in te zien, variërend van 20 tot 100 procent.

Bron: www.emerce.nl.
Meer informatie: print.google.nl

Strandbibliotheek succes

Het project van de provincie Zuid-Holland en een aantal bibliotheken om boeken en bladen uit te lenen aan badgasten is een succes geworden, zo meldt nu.nl. De strandbibliotheken stonden vlakbij de stranden van Scheveningen, Katwijk en Hoek van Holland. Sinds de opening op 30 juni hebben ruim 7000 mensen de drie vestigingen bezocht en werden zo’n 4600 boeken uitgeleend. Slechts 25 keerden niet terug.

Automatische boekenuitleen

De universiteitsbibliotheek van de Vrije Universiteit (UBVU) heeft een zelfservice ingevoerd op basis van RFID. Dit meldt het blad de Informatie Specialist. RFID betekent Radio Frequency Identification. In de boeken is een RFID-chip aangebracht die een radiosignaal uitzendt. Dat wordt zowel voor de diefstalbeveiliging als voor het uitlenen gebruikt. Door middel van een zelfservicestation kunnen gebruikers de boeken lenen. Het gaat nu nog om een proef. Het gekozen systeem is van Kno-Tech.

Elsschot-archief intact

De rechter in Antwerpen heeft bepaald dat het archief van Willem Elsschot niet mag worden opgesplitst en verkocht. Enkele kleinzonen willen archiefstukken te gelde maken, Elsschots dochter Ida de Ridder (86) verzet zich daartegen. Willem Elsschot, pseudoniem van Alphons de Ridder (1882-1960) is bekend van zijn romans Villa del Roses, Kaas en Lijmen/Het been.

Bezoek aan UB

Foto van een bezoek aan de nieuwe Universiteitsbibliotheek Utrecht met mijn moeder en zus op 30 oktober 2004.

Lees verder Read on

VN-documentatiesysteem

De Verenigde Naties heeft 23 december het Office Document System ODS voor het publiek opengesteld. Het ODS is een full-text webbron met officiële VN-documentatie.
The United Nations today announced the availability of its Official Document System (ODS), a full-text web resource for official United Nations documentation, to the general public. The ODS covers all types of official United Nations documentation.
Source: UN press release PI/1631, 23.12.04
Links: ODS - ODS-training guide - UN-website